"Ройтерс" агентлагийн мэдээлснээр, сүүлийн нэг жилийн хугацаанд Хятадын мөнгөн тэмдэгт юанийн хийх олон улсын төлбөр тооцооны хэмжээ нэмэгдсэн байна. Энэ нь ОХУ зэрэг барууны орнуудын авч хэрэгжүүлж буй хориг арга хэмжээнд өртөж буй улс орнууд түүхий эд импортлоход голчлон юаниар төлбөр тооцоо хийж буйтай холбоотой гэжээ. Хятад улсын хувьд хоригт орсон орнуудаас газрын тос, нүүрс худалдан авахад энэ хугацаанд ойролцоогоор 88 тэрбум ам.доллар зарцуулжээ.
БНХАУ-ын хөгжүүлсэн “Олон улсын юанийн төлбөрийн систем (CIPS)"-ийн төлбөр өнгөрсөн онд мөн 96.7 их наяд юань болж нэмэгдсэн нь өмнөх оныхоос 21 хувиар өссөн үзүүлэлт юм. Оросоос түүхий газрын тос худалдан авсан мөнгөн дүнг үүнд хамруулсан ба өнгөрсөн онд тус улс ОХУ-аас 60.3 тэрбум ам.доллароор хэмжигдэх газрын тос авсан байна. Төлбөрөө мөн юаниар хийжээ.
Түүнчлэн Украины дайнаас үүдэж, ОХУ юанийг төлбөр тооцоо хийх хэрэгсэл болгон сонгох болсон юм. Өнгөрсөн оны хоёрдугаар сард дайн эхэлсний дараа ОХУ Олон улсын банк хоорондын төлбөрийн систем болох SWIFT-ээс хасагдсан. Ингэснээр ам.доллартой байсан ч олон улсын төлбөр тооцоонд ашиглах боломжгүй болсон .
Мөн барууны орнууд Оросоос түүхий эд авахаас татгалзаж эхэлсэн ч Хятадын ОХУ-аас худалдан авсан түүхий эдийн хэмжээ өмнөх онтой харьцуулахад 52 хувиар өссөн байна. Энэ бол аль алинд нь ашигтай худалдаа болсон хэмээн үздэг. Хятадын хувьд цар тахлаас үүдэж дэлхий нийтээрээ эдийн засгийн хямралд өртсөн үед ОХУ-аас хямд түүхий эд авч, валютаар биш юаниар төлбөр тооцоо хийсэн бол ОХУ барууны орнуудыг царайчлалгүй түүхий эдээ борлуулсан. Азийн хөгжиж буй орнууд ч ОХУ-ын компаниудтай юаниар наймаа арилжаа хийж эхэлжээ.
Хятадын эрх баригчдын зүгээс ч ОХУ болон Өмнөд Америктай юаниар арилжаа хийж, олон улсын мөнгөн тэмдэгт болгох бодлогыг эрчимжүүлж, Бразил, Аргентин, Боливи зэрэг улс олон улсын худалдаанд ам.долларын оронд юанийг ашиглахаар төлөвлөж байгаа аж.
Яг үнэндээ дэлхийн түүхий эдийн зах зээлд Хятадын нөлөө эрчимтэй нэмэгдэж байгаа учраас юанийн хэрэглээ дэлхий даяар тархсаар байгаа юм.
Хэдийгээр цар тахлын хорио цээрийн дэглэмийн улмаас өнгөрсөн онд түүхий эдийн эрэлт буурсан ч Хятадын Засгийн газраас хэрэгжүүлж буй эдийн засгийн өсөлтийг дэмжих багц арга хэмжээний үр дүнд түүхий эдийн эрэлт 2008 оноос хойших хамгийн өндөр түвшинд хүрнэ хэмээн мэргэжилтнүүд таамаглаж байна. Гуравдугаар сарын мэдээгээр БНХАУ гадаад гүйлгээнийхээ 48 хувийг юаниар хийжээ. Харин SWIFT-ийн мэдээлснээр өнгөрөгч гуравдугаар сард юанийн дэлхийн мөнгөн тэмдэгтийн гүйлгээнд дэх эзлэх хувь ердөө 2.5 хувиас хэтрээгүй гэжээ.
BNP Paribas Hong Kong-ийн ахлах шинжээч Чи Ло хэлэхдээ, "АНУ-тай ойрын хамааралгүй улс орнууд аажмаар юанийг төлбөр тооцоондоо ашиглах нь нэмэгдэж яг л цасан бөмбөгийг өнхрүүлэх тусам томордогтой ижил үзэгдэл болох вий хэмээн харж байгаа юм. Энэ үзэгдэл ойрын 30 жилдээ үргэлжлэх төлөвтэй байна” хэмээсэн байна.
Эх сурвалж: Hankyung
