Л.Бадамцэцэг: Амьдралын ядууралтай холбоотой ийм төрлийн гэмт хэргүүд үүсч байна

8-10ta.png Л.Бадамцэцэг: Амьдралын ядууралтай холбоотой ийм төрлийн гэмт хэргүүд үүсч байна

Гэр бүл, хүүхэд залуучуудын газрын мэргэжилтэн Л.Бадамцэцэгтэй Монголд хүн худалдаалах гэмт хэрэг гараад байгаа учир шалтгаан болон таслах зогсоох талаар ярилцлаа.

-Монголд хүн худалдаалах гэмт хэрэг Азийн болон Европын бусад орнуудтай харьцуулахад ямар түвшинд хүрээд байгаа юм бэ?

-Монгол улс өмнө нь хүн худалдаалах гэмт хэргийн дамжуулах орон байсан. Гэтэл Монгол улсад жилийн жилд хүн худалдаалах гэмт хэргийн тоо өсч байна. Харин Азийн орнуудтай харьцуулахад энэ гэмт хэргийн тоогоор манай улс бага байж болно. Гэхдээ Монгол улсын хүн амын тоотой уг гэмт хэргийг харьцуулахад нэлээд өндөр тоо гарна. Одоогийн байдлаар 2018 онд Цагдаагийн байгууллагад хүн худалдаалах гэмт хэрэг долоон удаа бүртгэгдээд, шалгагдаж байна.

-Голдуу хэдэн насны охид, эмэгтэйчүүд энэ төрлийн гэмт хэрэгт өртөж байгаа юм бэ?

-Одоо илрээд байгаа хамгийн гол гэмт үйлдэл болох бэлгийн мөлжлөг болон биеийг нь үнэлүүлэх асуудал яригдаж байна. Энэ хэргийг бас сайн судлавал цаана нь хөдөлмөрийн мөлжлөгийн асуудал байгаа юм.

Үндэсний хөтөлбөрт хүн худалдаалах гэмт хэрэгтэй тэмцэх талаар нэлээд сайн тусгасан. Ер нь хүн худалдаалах гэмт хэрэг болон бэлгийн мөлжлөгт өртөж байгаа хүмүүсийн насыг авч үзвэл өсвөр насны залуу охид болон бүсгүйчүүд юм. Мөн бэлгийн мөлжлөгт өртөж байгаа хүмүүст эрэгтэй хүүхэд хүртэл өртсөн баримтууд хуулийн байгууллагад бүртгэгдсэн.

-Ийм хэрэг Монголд гараад байгаагийн гол учир шалтгаан юунд байна вэ?

-Учир шалтгааны хувьд хэлэхэд, хамгийн нэгдүгээрт, хүн амын эдийн засгийн доройтол, амьжиргааны түвшний хүндрэл болон амьдралын ядууралтай холбоотой ийм төрлийн гэмт хэргүүд үүсч байна.  Жишээ нь, 2018 онд энэ төрлийн гэмт хэргүүд Улаанбаатар хотод гарсан байгаа юм. Хөдөө, орон нутгаас хотод шилжин ирж байгаа хүмүүс хот, дүүргийнхээ нутаг дэвсгэрт дасан зохицох, ажил хайж олох гээд маш их хүндрэлтэй учирдаг.

Тэд амьжиргаагаа залгуулах гээд  барилга, хоолны газарт ажиллах зэрэг хувийн хэвшлийн байгууллагуудад ажилладаг ч хангалттай цалин өгдөггүй, цаг хугацаандаа цалингаа авч чадахгүй байгаа зэрэг маш их хүндрэлтэй тулгардаг. Ийм асуудлаас болж тиймэрхүү амьдралтай хүмүүс яаж хурдан хугацаанд мөнгө олж, амьдралаа залгуулах вэ гэж бодож байна.

Хүний хамгийн анхдагч хэрэгцээ бол хоол, хүнс, хувцас, физиологийн асуудал байдаг.Тийм учраас ийм хүнд нөхцөлд амьдардаг хүмүүс бага цалингаа хүлээх, эсвэл хэн нэгэн иймэрхүү төрлийн санал тавихад ядуурлаас болоод энэ хэрэгт өртөх магадлал өндөр байна.

-Энэ төрлийн гэмт хэргийг таслан зогсоож, шийдэхийн тулд манай төр засаг, ТББ-ууд нийгмийн хамгааллын бодитой, нөлөөтэй ямар үйл ажиллагаа явуулах шаардлагатай юм бэ?

-2017 онд Хүн худалдаалахтай тэмцэх үндэсний хөтөлбөр батлагдсан. Энэ хөтөлбөрт төрийн болон ТББ-уудын үүрэг, оролцоог тодорхой тусгасан юм. Тиймээс энэ гэмт хэрэгтэй тэмцэх үндэсний хөтөлбөрийн хэрэгжилтийг хангахад бид шаргуу ажиллах хэрэгтэй. Жишээ нь, манай Гэр бүл, хүүхэд залуучуудын газрын хувьд 2018 онд энэ төрлийн гэмт хэргийн хохирогч болсон 11 хүнд хамгааллын үйлчилгээ үзүүлсэн. Бид Хүйсийн тэгш эрхийн төвтэй хамтарч хохирогч хамгаалах чиглэлээр гэрээлэн гүйцэтгэх ажлыг хийхээр одоо ярилцаж байна.

-Сүүлийн жилд сошиал орчинд бэлгийн мөлжлөг, энэ төрлийн гэмт хэрэг, секстэй холбоотой зураг, бичлэг цацах болсон. Тиймээс энэ төрлийн мэдээлэл зарим хүмүүст сэдэл төрүүлж байна уу. Ер нь таны бодлоор Монголд энэ төрлийн гэмт хэрэг гарахад чухам яг юу нөлөөлж байна вэ?

-Сошиал орчин хил хязгааргүй ертөнц болсон. Энэ орчноос хүн ямар ч санаа, сэдэл авч, ямар ч хугацаанд юу ч хийх нөхцөл бүрдээд байна. Мөн залуучуудын гадаад хэлний чадвар их сайжирсан. Иймээс хамгийн хурдан хугацаанд хэрхэн хялбар аргаар амьдарч болох вэ гэсэн арга замыг хайдаг болж байна.

Жишээ нь, замын зардал, идэж уух зүйлийг нь даана гэсэн мэдээлэл, зуучлалын зард зарим залуус итгэж байна. Амьдрал үзээгүй залуучууд хялбар аргаар мөнгө олох ийм арга заль руу гүйн очиж, өртдөг болсон. Иймээс төр болон ТББ-ууд, иргэдийн оролцоотой энэ төрлийн асуудалд чиглүүлсэн маш олон чиглэлийн үйл ажиллагааг зохион явуулах шаардлагатай гэж бодож байна.

www.ardchilal.mn Ярилцсан Б.БАЯРМАА

 

 

Мэдээ таалагдсан бол лайк дарна уу:

СЭТГЭГДЭЛ (0)

ШИНЭ МЭДЭЭ