Р.Лхамсүрэн: Зарим мөрдөн байцаагч, прокурор, шүүгчид гайхалтай хатуу сэтгэл гаргаж байна

2018-09-13_13.14.58.jpg Р.Лхамсүрэн: Зарим мөрдөн байцаагч, прокурор, шүүгчид гайхалтай хатуу сэтгэл гаргаж байна

Өндөр настан өмгөөлөгч Р.Лхамсүрэнтэй өмгөөлөгчийн ажлын талаар ярилцлаа. Тэрээр хуулийн зөвлөхөөр 14 жил, өмгөөлөгчөөр 27 жил ажиллажээ.

 -Танд Өмгөөлөгчдийн байгууллага үүсэж хөгжсөний 90 жилийн ойн баярын мэнд хүргэе.

 -Их баярлалаа.

 -Уучлаарай, таныг хэдэн хором саатуулж, товчхон ярилцлага авъя. Болох уу?

 -Болно

 -Өмгөөлөгч хүнд тохиолддог хамгийн хүнд бэрхшээл юу байдаг вэ?

-Өмгөөлөгчийн ажлыг ойлгохгүй хүмүүс их байдаг юм. Жишээ нь, Хохирогчийн өмгөөлөгч болж ажиллахад шүүгдэгч нь юм уу, эсвэл шүүгдэгчийн өмгөөлөгч болоход хохирсон хүн нь дурамжхан байх тал ажиглагддаг.

Мөн үйлчлүүлэгчтэйгээ ганцаарчлан уулзахыг хүсэхэд бэрхшээл их тулгардаг. Жишээ нь, Цагдан хорих төвийн ажилтнууд, Ганц худаг, Цагдаагийн мөрдөн байцаах тасаг хууль заасан боломжийг олгохдоо дургүй ханддаг байдал үе үе өмгөөлөгч хүнд тохиолддог юм.

-Тэгвэл хамгийн сайхан, бахархалтай мөчийн талаар дурсаач?

-Өмгөөлөгч хүний төлөө л ажилладаг. Хүнд тохиолдсон хэцүү, зовлонтой асуудлыг өмгөөлөгч шийдүүлсний дараа тэдний баярласан сэтгэлийг харах хамгийн аз жаргалтай мөч байдаг. Хүнд тусалж, баярлуулна гэдэг их сайхан.

-Та ийм олон жил өмгөөлөгч хийсэн хүний хувьд маш хүнд хэрэгт холбогдсон, их өрөвдмөөр хохирогч, мөн хохироогчийг өмгөөлсөн байх. Ийм тохиолдолд таны сэтгэл санаа ямар байдалд орж байсан бэ?

-Миний үйлчлүүлэгч нас барсан тохиолдол таарсан. Надад маш эвгүй сэтгэгдэл төрж, насан туршдаа харамсаж явдаг юм. Одоо ч би тэр хүнийг мартаагүй. Тэр хүнтэй Ганц худгийн шоронд байхад нь очиж уулзсан. Гэтэл бие их муу байдалтай гарч ирж, уулзсан. Ийм учраас энэ хүний таслан сэргийлэх арга хэмжээг өөрчилж өгөөч гэсэн хүсэлтийг өмгөөлөгчийн хувьд би Шүүх хуралд ч, Цагдан хорих төвийн удирдлагуудад хүсэлт тавьж байсан. Гэтэл өөрчлөөгүй, Шүүх хорих ял оногдуулсан. Сүрьеэтэй байсан учир ялаа ч эдэлж чадаагүй тэр хүн нас барсанд одоо ч би харамсаж явдаг.

 -Ямар ч хэрэг хийсэн байсан бие муутай хүний ял, шийтгэлд шүүгчид өмгөөлөгчийн хүсэлтийн дагуу өөрчлөлт хийж болно биз дээ?

-Ганц худгийн Мөрөн эмчид би удаа дараалан хандаж, бие муутай хүнийг харгалзан, авч үзэх хэрэгтэй гэж хүсэлтээ тавьдаг байлаа. Тэр хүнийг Ганц худгийн эмч нар мэргэжлийн эмч нарт үзүүлж, хэвтүүлээгүй шууд хорьсон. Тиймээс тэдний иймэрхүү хандлага нь одоо болтол миний санаанаас гардаггүй. 

Анх шүүх хурал болж байхад тухайн үед би шүүгч нарт хандаж, энэ хүн бие муутай хүн байна шүү. Ял шийтгэлийг хөнгөвчлөх, өөрчлөх шаардлагатай гэдгийг сануулан, хэлж байсан. Гэвч шүүгдэгчийн амь нас, эрүүл мэндийг шүүгчид ч, эмч ч хайхраагүй. Эцсийн эцэст өмгөөлөгч л шаналдаг юм байна гэж боддог. Ийм муухай сэвдэг сэтгэл, зантай хүмүүс эмч, хуульч, шүүгчдийн дунд байдаг юм шүү.

-Та туршлагатай өмгөөлөгчийн хувьд шүүгч, мөрдөн байцаагч, прокурор болон хохирогч, шүүгдэгч нарт хандаж юу хэлж, зөвлөхийг хүсэж байна вэ?

-Энэрэнгүй, нинжин, бас хүнлэг байгаачээ гэж хэлэхийг хүсэж байна. Хэрэг хийсэн хүн болгон муу хүн байдаггүй. Ер нь муу хүн гэж байхгүй. Хүн алдаж, эндэж болно. Зарим мөрдөн байцаагч, прокурор, шүүгчид гайхалтай хатуу сэтгэл гаргаж байна.

Би сүүлийн 10-аад жил Дархан хотод өмгөөлөгчөөр ажилласан. Хамгийн сүүлийн байдлаар прокурор Оргилбаяр нэг шүүгдэгчийг шүүх хурлын танхимд загнаж, хуулийн заалт ийм байна. Чи үйлдсэн хэрэгтээ гэмшээгүй байна гэж шүүх хурлын өмнө ч, хойно ч загнаж байсан. Шүүгч тэр үед ялын 4-5 санкцтай хүнд чи гэмшихгүй бол хорих ял өгнө шүү гэж загнаж байгаад, хорих ял өгсөн.

 -Шүүгч хүн хүнийг уурлаж, загнаж байж ял оноох эрх байх ёсгүй биз дээ. Ямар хэрэгт холбогдсон хүнд ингэж хандсан юм бэ?

-Жижигхэн хулгай хийсэн хүн байсан. Ийм хэрэгт холбогдсон хүнийг хорихоос гадна өөр төрлийн эрхийг нь хязгаарлах, эсвэл нийгэмд тустай хөдөлмөр эрхлүүлэх зэрэг санкцууд байдаг. Тэгтэл  шүүгч зориуд хорих ял өгсөн.

“Би хэрэг хийгээгүй” гэж тэр хүн хэлээд л байсан. Хохирогчийн цүнхэнд 590 000 төгрөг байсан нь үнэн эсэхийг судалж, шалгаач гэсэн хүсэлтийг удаа дараалан мөрдөгчдөд би хүсэлт гаргасан. Гэтэл үйлдсэн хэрэг нь тогтоогдоогүй байхад тэр хүнд 1 жил 6 сарын хорих ял өгсөн. Прокурор энэ хэрэгт хяналт муу тавьсан. Одоо Э гэх хүн Цагдан хорих төвд хоригдож байна. Би тэр хүний төлөө давж заалдсан боловч одоо болтол хариу шийд өгөхгүй, тэндээ хоригдож байна. Иймэрхүү харамсалтай шийдвэрийг шүүгч, прокурорууд гаргадаг юм.

-Ярилцлага өгсөн танд их баярлалаа.

www.ardchilal.mn Ярилцсан Б.Баярмаа

Мэдээ таалагдсан бол лайк дарна уу:

СЭТГЭГДЭЛ (0)

ШИНЭ МЭДЭЭ